3D بىيوبېسىش تېخنىكىسى ۋە توقۇلما ئىنژېنېرلىقىنىڭ كەلگۈسى

توقۇلما ئىنژېنېرلىقى ۋە كەلگۈسى تېبابەت تەتقىقاتىدىكى ئەڭ ھاياجانلاندۇرىدىغان ساھەلەرنىڭ بىرى 3D ۋە 4D بىيوبېسىش (bioprinting) تېخنىكىسىدۇر. ئۆتكەن ئون يىل ئىچىدە، ئادەتتىكى پولىمېر ماتېرىياللىرىدىن ھالقىپ، جانلىق ھۈجەيرىلەرنى ئۆز ئىچىگە ئالغان ئالاھىدە سۇيۇقلۇق — «بىئو-سىياھلار» (bio-inks) ئارقىلىق مىكرو دەرىجىدىكى توقۇلما قۇرۇلمىلىرىنى بارلىققا كەلتۈرۈش ئىشقا ئاشۇرۇلدى.

بىئو-سىياھلار ۋە ھۈجەيرە ياشاشچانلىقى

بىيوبېسىش جەريانىدىكى ئەڭ ھالقىلىق قىيىنچىلىقلارنىڭ بىرى، پرىنتېر ئېغىزىدىن چىقىش جەريانىدا ھۈجەيرىلەرگە چۈشىدىغان مېخانىكىلىق بېسىمنى ئەڭ تۆۋەن چەككە چۈشۈرۈشتۇر. بۇنىڭ ئۈچۈن سۇيۇقلۇق بېسىمغا ئۇچرىغاندا يېپىشقاقلىقى تۆۋەنلەيدىغان (shear-thinning) ئەقلىي ئىقتىدارلىق گىدروگېل تورلىرى لايىھىلەنمەكتە.

«جانلىق ھۈجەيرىلەرنى بېسىپ چىقىرىش پەقەت شەكىل ياساشلا ئەمەس، بەلكى ئۇلارنىڭ قىل قان تومۇر تورى ھاسىل قىلىپ ئۇزۇن مۇددەت ياشىشىغا ئىمكانىيەت يارىتىشتۇر.»

4D بىيوبېسىش: ۋاقىتقا ئەگىشىپ شەكىل ئۆزگەرتىش

4D بىيوبېسىشتا، بېسىپ چىقىرىلغان توقۇلما بەدەن ئىچىدىكى تېمپېراتۇرا، pH قىممىتى ياكى فىزىئولوگىيىلىك سىگناللارغا ئاساسەن ئۆز شەكلىنى ماسلاشتۇرىدۇ. تەتقىقات گۇرۇپپىمىز يېقىندا كۆكرەك قەپىسى ۋە كۆمۈرچەك توقۇلمىلىرىنىڭ تەبىئىي ئېگىلىش ھەرىكىتىنى تەقلىد قىلىدىغان ئىلغار ماتېرىياللارنى بىرىكتۈرۈپ چىقتى.